Sáng 11-12 tại TPHCM, lần đầu tiên Bộ Tài nguyên-Môi trường (TN-MT) tổ chức hội nghị giao ban vùng Đông Nam Bộ và Tây nguyên về công tác quản lý Nhà nước trong lĩnh vực TN-MT với sự tham gia của 11 tỉnh, thành. Hầu hết lãnh đạo các sở TN-MT đều có chung quan điểm phải đặt công tác quản lý về môi trường lên hàng đầu, hơn cả quản lý tài nguyên.
Môi trường “qua mặt” đất đai!
Lấy một ví dụ thực tế trong kỳ họp HĐND tỉnh vừa qua, ông Đặng Như Hiển, Giám đốc Sở TN-MT tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu, nhận định: Bức xúc về môi trường đã “qua mặt” đất đai. Trong kỳ họp HĐND tỉnh vừa rồi, tôi mất một tiếng rưỡi để giải trình về môi trường, trong khi đất đai không ai hỏi cả!”. Bài học từ vụ Vedan, ông Hiển cho biết hiện tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu “nói không” với các ngành sản xuất thuộc da, dệt nhuộm. Tuy nhiên, tỉnh này vẫn còn lo ngại vì hiện trong 6 KCN đang hoạt động thì chỉ có duy nhất KCN Mỹ Xuân A2 có hệ thống xử lý nước thải tập trung.
Ông Nguyễn Đức Dục, Giám đốc Sở TN-MT tỉnh Đắk Lắk, nêu tồn tại hiện nay ở tỉnh là các bệnh viện chưa có hệ thống xử lý nước thải. Ngoài ra, một thực trạng diễn ra lâu nay là nhà xưởng, công trình làm trước hay cứ phân lô để đó rồi hạ tầng, hệ thống nước thải mới theo sau. “Nguyên nhân do tỉnh chưa có một hướng dẫn từ Trung ương về quy hoạch chung cho môi trường”- ông Dục phân tích.
Khiếu nại tập trung ở vùng Đông Nam Bộ
Theo Bộ TN-MT, so với cả nước, Đông Nam Bộ và Tây Nguyên là 2
vùng có số lượng đơn thư, tranh chấp, khiếu nại, tố cáo của công dân về môi trường gởi đến Bộ TN-MT tương đối nhiều, nhất là vùng Đông Nam Bộ. Trong năm 2008, tổng số đơn gởi đến là 1.955 lượt, trong đó TPHCM là địa phương nhiều nhất với 798 lượt.
|
Theo Giám đốc Sở TN-MT tỉnh Bình Phước Võ Thành Công, vấn đề quản lý môi trường phải được thực hiện liên vùng, nếu không sẽ gây thiệt thòi cho tỉnh nào làm mạnh tay. Ông Công so sánh: “Nếu Bình Phước từ chối thu hút đầu tư các doanh nghiệp sản xuất ô nhiễm nhưng tỉnh lân cận đón nhận thì liệu Bình Phước có ai dòm ngó?”. Vấn đề lãnh đạo Sở TN-MT tỉnh Bình Phước đặt ra cũng là vướng mắc hiện nay của các tỉnh, thành khi Bộ TN-MT chưa có một quy hoạch liên vùng về môi trường, hướng dẫn quản lý Nhà nước về môi trường ở các KCN.
Ông Đặng Như Hiển cho rằng nếu tỉnh này gây ô nhiễm nhưng không giải quyết thì sẽ ảnh hưởng đến tỉnh lân cận. Như vậy, vấn đề ô nhiễm sẽ không được giải quyết triệt để. Ông Hiển đề nghị: “Bộ TN-MT phải phối hợp với các bộ, ngành Trung ương nhanh chóng xây dựng quy chế bảo vệ môi trường cho các vùng trọng điểm phía Nam”. Theo Phó Chủ tịch Thường trực UBND TPHCM Nguyễn Thành Tài, hiện nay định chế, cơ chế phối hợp và quản lý đa ngành, đa vùng chưa rõ ràng nên mỗi nơi làm một kiểu.
Cần trao quyền xử phạt cho cảnh sát môi trường
Đó là ý kiến của nhiều đại biểu đặt ra tại hội nghị. Lãnh đạo Sở TN-MT tỉnh Bình Dương phản ánh: Do lực lượng cảnh sát môi trường chưa có thẩm quyền xử phạt nên sau khi bắt quả tang đơn vị vi phạm lại chuyển hồ sơ cho Sở TN-MT. Ngoài áp lực xử phạt đổ dồn lên vai Sở TN-MT, các doanh nghiệp vi phạm còn cố tình trì hoãn, gây khó khăn cho cơ quan quản lý. “Cần có một quy chế phối hợp giữa Bộ TN-MT và Bộ Công an về xử lý môi trường”- lãnh đạo Sở TN-MT tỉnh Bình Dương đề nghị.
Phó Giám đốc Sở TN-MT TPHCM Nguyễn Văn Phước cho rằng Nghị định 81 của Thủ tướng Chính phủ được sửa đổi theo hướng tăng mức xử phạt vi phạm về môi trường là điều cần thiết nhưng lại chưa có quy định cưỡng chế để răn đe đối tượng vi phạm, đặc biệt là việc xử lý hình sự.
Thứ trưởng Bộ TN-MT Trần Hồng Hà cho rằng khó khăn chung hiện nay là phải giải quyết hài hòa giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường. Vấn đề liên kết vùng trong bảo vệ môi trường sẽ được Bộ TN-MT chú trọng và sớm có cơ chế, quy định trách nhiệm trong việc phối hợp thực hiện giữa các tỉnh-thành.
Quý Hiền